พบหมอจินตนา-ไข้สมองอักเสบเจอี


วันที่ 23 มกราคม 2558


เด็กชายยูนุชเป็นชาวลำปาง อายุ 9 ปี กำลังเรียนหนังสืออยู่ในชั้นประถมศึกษาปีที่ 3 ของโรงเรียนรัฐบาลแห่งหนึ่ง รอบๆบ้านของเขาเป็นทุ่งนา มีแหล่งน้ำธรรมชาติตื้นๆ แฉะๆ บริเวณใกล้เคียงมีลำธารซึ่งมีน้ำไหลเอื่อยๆ มีต้นหญ้าและหญ้าเน่าปกคลุมอยู่ทั่วไป ห่างออกไปประมาณ 100 เมตร มีฟาร์มเลี้ยงหมูของเพื่อนบ้าน ทำให้ช่วงค่ำๆ มียุงชุมมากโดยเฉพาะยุงรำคาญ ซึ่งออกหากินในเวลาพลบค่ำ และเวลากลางคืน เด็กชายยูนุชมักถูกยุงกัดในช่วงนั้น เด็กชายยูนุชมีอาการไข้สูงปวดศีรษะ คลื่นไส้ อาเจียน เบื่ออาหาร กลัวแสง พูดไม่ชัด มา 3 วัน แม่จึงพาเขาไปโรงพยาบาล เพื่อพบกับกุมารแพทย์ แพทย์ตรวจร่างกายแล้วพบว่า เด็กชายยูนุชมีไข้สูงมากกว่า 38 องศาเซลเซียส กล้ามเนื้อแข็ง หน้าตาย มีคอแข็งผิดปกติ มีการเคลื่อนไหวผิดปกติ มีภาวะขาดน้ำ น้ำหนักลด แพทย์จึงรับตัวไว้ในโรงพยาบาล

อีก 1 วันต่อมา เด็กชายยูนุชมีอาการ ชัก ซึม และพฤติกรรมเปลี่ยนแปลงไป แพทย์กล่าวกับแม่ของเด็กชายยูนุชว่า

“สงสัยลูกของคุณจะเป็นโรคไข้สมองอักเสบซึ่งจะต้องหาสาเหตุว่าเป็นจริงหรือไม่ เกิดจากเชื้ออะไร หมอจะขอตรวจเลือด เจาะน้ำไขสันหลัง และเอกซเรย์คอมพิวเตอร์สมอง...”

หลังการตรวจสอบพบว่า

“ลูกของคุณเป็นโรคไข้สมองอักเสบซึ่งเกิดจากเชื้อไวรัสเจอี (JE หรือ Japanese encephalitis) ซึ่งกำลังระบาดในช่วงเดือนกรกฎาคม ปัจจุบันยังไม่มียารักษาโรคนี้ เพียงแต่ให้การรักษาแบบประคับประคองเท่านั้น เช่น ให้ยาลดไข้ ยาลดการบวมของสมอง ยารักษาภาวะติดเชื้อแทรกซ้อน นับว่าโชคดีที่ลูกของคุณมีอาการไม่รุนแรง และมาพบแพทย์โดยเร็ว จึงหายเป็นปกติได้ แต่ส่วนใหญ่ของคนที่เป็นโรคนี้จะมีอาการรุนแรงจนเสียชีวิต ถ้ารอดชีวิตมักมีความพิการทางสมองหลงเหลืออยู่ เช่น มีอาการ ชัก เป็นอัมพาต ปัญญาอ่อน มีพฤติกรรมและอารมณ์เปลี่ยนแปลง พูดไม่ได้ ฟังไม่เข้าใจ อาจไม่รู้สึกตัวไปตลอดชีวิต คนที่เป็นโรคไข้สมองอักเสบดังกล่าว มักไม่ได้รับการฉีดวัคซีนป้องกันโรคนี้ตั้งแต่อายุต่ำกว่า 3 ปี โดยฉีดวัคซีน 0.5 มิลลิลิตร เข้าใต้ผิวหนัง 2 ครั้ง ห่างกันครั้งละ 1 สัปดาห์ แล้วฉีดกระตุ้นอีก 1 ปีต่อมา หลังจากนั้นจึงฉีดวัคซีนกระตุ้นทุกปี หรืออย่างน้อยทุก 4 ปี ซึ่งวัคซีนมีผลป้องกันโรคไข้สมองอักเสบได้ถึงร้อยละ 100 โดยไม่มีผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีน นอกจากมีไข้ต่ำๆ หรือปวดบริเวณที่ฉีดเท่านั้น”

ผลจากการรักษาทำให้เด็กชายยูนุช มีอาการดีขึ้น ตามลำดับและสามารถกลับบ้านได้ในอีก 2 สัปดาห์ต่อมา

โดย พญ.จินตนา โยธาสมุทร
สุขสาระ มีนาคม 2554




  • สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขพาพ (สสส.)
  • คณะเศรษฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
  • สำนักจุฬาราชมนตรี
  • ศูนย์นโยบายโลกมุสลิม
  • มูลนิธิสันติชน
  • มูลนิธิรณรงค์เพื่อ
    การไม่สูบบุหรี่